Czy moja strona musi spełniać WCAG
Czy moja strona musi spełniać WCAG? Obowiązek mają podmioty publiczne i część firm objętych EAA. Wyjaśniam, jak to sprawdzić, czym jest poziom AA i od czego zacząć, nawet bez obowiązku.
Czy moja strona musi spełniać WCAG? Prawny obowiązek mają w Polsce dwie grupy: podmioty publiczne (urzędy, szkoły, szpitale publiczne i inne jednostki objęte ustawą o dostępności cyfrowej z 2019 roku) oraz firmy świadczące konsumentom usługi objęte European Accessibility Act, który w Polsce stosuje się od 28 czerwca 2025 roku. Mikroprzedsiębiorstwa świadczące usługi są z EAA zwolnione. Większość stron małych firm usługowych, które tylko prezentują ofertę i zbierają zapytania, nie ma więc dziś twardego obowiązku.
Nie znaczy to, że WCAG można zignorować. Wytyczne na poziomie AA to praktyczny standard dobrej strony: czytelny tekst, działające formularze, obsługa bez myszki. Poniżej wyjaśniam, jak sprawdzić, czy przepisy Cię obejmują, czym jest WCAG i od czego zacząć. Nie jestem prawnikiem, więc przy granicznych przypadkach polecam potwierdzić interpretację z prawnikiem.
Czym jest WCAG
WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) to międzynarodowe wytyczne dostępności treści internetowych. Opisują, jak budować strony, z których skorzystają także osoby słabowidzące, niewidome, niesłyszące, z ograniczeniami ruchowymi czy poznawczymi, a w praktyce również senior z małym telefonem i każdy, kto czyta stronę w pełnym słońcu.
Cztery zasady
- Postrzegalność. Treść musi być dostępna dla zmysłów użytkownika: opisy zdjęć, napisy do filmów, wystarczający kontrast.
- Funkcjonalność. Stronę da się obsłużyć klawiaturą, a użytkownik ma czas na wykonanie zadania.
- Zrozumiałość. Tekst jest jasny, formularze mówią, czego oczekują i co poszło nie tak.
- Solidność. Strona działa z czytnikami ekranu i innymi technologiami wspomagającymi.
Poziomy A, AA i AAA
| Poziom | Co oznacza | Kiedy się go stosuje |
|---|---|---|
| A | podstawowe wymagania, bez których część osób nie skorzysta ze strony | minimum |
| AA | standard, do którego odwołują się przepisy w Polsce i UE | cel dla większości stron |
| AAA | najwyższy poziom, trudny do spełnienia dla całej strony | wybrane elementy i serwisy specjalistyczne |
W praktyce, gdy ktoś mówi „strona zgodna z WCAG”, ma na myśli poziom AA. Przepisy odwołują się dziś do wersji 2.1, choć istnieje już nowsza wersja 2.2.
Kto ma obowiązek, a kto nie
Podmioty publiczne
Urzędy, jednostki samorządu, szkoły i uczelnie publiczne, publiczne placówki zdrowia i inne podmioty z ustawy o dostępności cyfrowej muszą spełniać WCAG 2.1 na poziomie AA i publikować deklarację dostępności. Jeśli tworzysz stronę dla takiego podmiotu, wymaganie dotyczy także Ciebie jako wykonawcy, bo zwykle jest wpisane w umowę.
Firmy objęte EAA
European Accessibility Act obejmuje wybrane produkty i usługi dla konsumentów, między innymi usługi handlu elektronicznego, usługi bankowe dla konsumentów, łączność elektroniczną, e-booki i elementy usług transportu pasażerskiego. Dla stron firmowych najważniejszy jest handel elektroniczny, czyli sytuacja, w której konsument zawiera umowę przez stronę lub aplikację. Szczegółowo, kto podlega tym przepisom i jak policzyć zwolnienie, opisuję w tekście EAA: kogo dotyczy.
Kto zwykle nie ma obowiązku
- Mikroprzedsiębiorstwa świadczące usługi: mniej niż 10 pracowników i obrót roczny lub suma bilansowa do 2 mln euro.
- Firmy, których strona tylko prezentuje ofertę i zbiera zapytania, bez zawierania umów z konsumentami online.
- Firmy działające wyłącznie z klientami biznesowymi.
To uproszczenie. Jeśli Twoja firma jest blisko progów albo sprzedaje online w nietypowy sposób, sprawdź to z prawnikiem. Ogólne tło przepisów i harmonogram ich wejścia opisuje tekst European Accessibility Act 2025.
Gdy obowiązek ma Twój klient
Jest jeszcze trzecia sytuacja. Firma sama nie podlega przepisom, ale buduje stronę, aplikację albo materiały dla podmiotu, który podlega: urzędu, szkoły, banku, większego sklepu. Wtedy wymaganie WCAG pojawia się w umowie albo w zapytaniu ofertowym i trzeba je spełnić, niezależnie od wielkości własnej firmy. To częsty przypadek przy przetargach i współpracy z dużymi markami.
Dlaczego warto, nawet bez obowiązku
Więcej klientów
Osoby starsze, osoby z gorszym wzrokiem, ktoś z ręką w gipsie. Strona, z której nie mogą skorzystać, traci ich jako klientów, a właściciel nawet o tym nie wie. Dostępność w dużej części pokrywa się z dobrą użytecznością, o której piszę w tekście UX i UI, co to jest. Projektowanie z myślą o różnych użytkownikach opisuję też przy usłudze projektowanie UX UI.
Lepsze wyniki w Google
Struktura nagłówków, opisy zdjęć, czytelne linki, tekst zamiast tekstu na obrazkach. To elementy WCAG, które pomagają też wyszukiwarce zrozumieć stronę. Pełną listę elementów, które powinna mieć strona firmy, opisuję w tekście co musi mieć strona internetowa firmy.
Mniej pracy w przyszłości
Firma rośnie: przekracza próg mikroprzedsiębiorstwa, zaczyna sprzedawać online, startuje w przetargu. Strona zbudowana z myślą o dostępności nie wymaga wtedy przebudowy.
Szybki test w godzinę
Nie zastąpi audytu, ale pokaże największe bariery.
Klawiatura
Odłóż myszkę i przejdź stronę klawiszem Tab. Czy widać, który element jest aktywny? Czy da się otworzyć menu, wypełnić formularz i go wysłać?
Powiększenie i kontrast
Powiększ stronę do 200% w przeglądarce. Czy tekst nadal się mieści i nic nie nachodzi na siebie? Czy jasnoszary tekst na białym tle da się przeczytać na telefonie w słońcu?
Zdjęcia i formularze
Czy ważne zdjęcia mają opisy alternatywne? Czy cena albo godziny otwarcia nie są tylko na grafice? Czy pola formularza mają stałe etykiety, a komunikat o błędzie mówi słowami, co poprawić?
Narzędzia automatyczne
Darmowe narzędzia, takie jak Lighthouse w przeglądarce Chrome czy WAVE, wychwycą część problemów, na przykład brak opisów zdjęć i zbyt niski kontrast. Pamiętaj, że automat znajduje tylko część barier, reszta wymaga ręcznego sprawdzenia.
Jak podchodzę do dostępności na moich stronach
Strony piszę w kodzie albo stawiam na własnym CMS, więc nad znacznikami mam pełną kontrolę: dbam o kontrast, nagłówki, opisy zdjęć, etykiety formularzy i czytelność na telefonie już na etapie projektu. To tańsze niż poprawianie gotowej strony. Cudzych stron nie przerabiam: przy audycie istniejącej strony dostajesz listę barier dla swojego wykonawcy albo propozycję nowej strony. Szczegóły opisuję przy usłudze dostępność strony internetowej, a przykład dokumentu znajdziesz w deklaracji dostępności tej strony.
Przykład, błędy i lista kontrolna
Przykład
Przykład, nie konkretny klient. Gabinet stomatologiczny zatrudnia sześć osób i ma stronę z formularzem zapisu bez płatności online. Jako mikroprzedsiębiorstwo świadczące usługi nie podlega EAA, a strona nie jest stroną podmiotu publicznego. Obowiązku nie ma, ale wśród pacjentów jest wielu seniorów. Właściciel zaczyna od kontrastu, większej czcionki, klikalnego numeru telefonu i etykiet w formularzu, bo to zmiany, które od razu ułatwiają zapis.
Najczęstsze błędy
- Nakładka „dostępności” zamiast poprawek. Widget z przyciskami kontrastu nie naprawia struktury strony.
- Tekst na grafikach. Ceny i godziny jako obrazek są nieczytelne dla czytnika ekranu i dla Google.
- Sam test automatyczny. Wynik 100 w narzędziu nie oznacza zgodności z WCAG.
- Założenie, że obowiązek nikogo nie dotyczy. Firma rośnie, a przepisy zależą od wielkości i rodzaju usług.
Lista kontrolna
- Sprawdziłem, czy jestem podmiotem publicznym lub podlegam EAA.
- Strona działa bez myszki.
- Tekst ma wystarczający kontrast i jest czytelny po powiększeniu.
- Ważne zdjęcia mają opisy alternatywne.
- Ceny i godziny są tekstem, nie grafiką.
- Pola formularza mają etykiety i zrozumiałe komunikaty błędów.
Sprawdź, co blokuje
Twoją stronę
Wklej adres: sprawdzę szybkość, wersję na telefon, klikalny kontakt i statystyki. Wynik od razu, za darmo.
Pytania o WCAG na stronie firmy
Czy za brak zgodności z WCAG grozi kara?
Podmiotom publicznym i firmom objętym EAA tak, w trybie przewidzianym w przepisach, które ich dotyczą. Firmy bez obowiązku nie ponoszą kary za samą niezgodność z WCAG, ale tracą część klientów. Jeśli nie wiesz, do której grupy należysz, sprawdź to z prawnikiem, zanim uznasz temat za zamknięty.
Czy wtyczka lub widget dostępności wystarczy?
Nie. Nakładki z przyciskami powiększenia i kontrastu nie naprawiają braku etykiet, złej struktury nagłówków ani menu niedostępnego z klawiatury. Mogą być dodatkiem, ale nie zastąpią poprawek w samej stronie, a czasem wręcz utrudniają korzystanie osobom z czytnikami ekranu.
Ile kosztuje dostosowanie strony do WCAG?
Zależy od stanu strony i jej wielkości. Na nowej stronie dostępność planowana od początku kosztuje niewiele więcej niż zwykły projekt. Przy starej stronie koszt poprawek bywa wysoki, bo zmiany dotyczą kodu, kolorów i treści, więc warto porównać go z ceną nowej strony.
Sprawdzę Twoją stronę
pod kątem WCAG
Podeślij adres strony i napisz, co sprzedajesz online. Powiem, czy wygląda na to, że obejmują Cię przepisy, i wskażę najpoważniejsze bariery. W sprawach prawnych decyzję potwierdź z prawnikiem.